Lòng tin chiến lược là gì?

Lòng tin chiến lược là gì?

Trên hầu hết các chính trường quốc tế hay bên trong nghị trường Quốc hội chúng ta đều nghe các lãnh đạo Việt Nam nhắc đi nhắc lại cụm từ “lòng tin chiến lược”. Tin rằng rất nhiều người gần như đã thuộc nằm lòng bốn từ trên, tuy nhiên không phải ai cũng hiểu nó là cái gì? Ai phải xây dựng? Lộ trình tiến hành? Với mỗi cá nhân, Bộ ngành trong nước phải làm thế nào? Xa hơn, đối với ASEAN, Mỹ, Trung thì phải thực hiện ra sao? Lời giải cho những thắc mắc trên sẽ được gửi đến qua loạt bài viết dài kỳ sau.

Khi thực hiện một cuộc khảo sát tâm lý nhỏ với câu hỏi: “Theo bạn, thứ đắt giá nhất trên đời này là gì?” thì đa phần đều có chung một câu trả lời là “sức khỏe”. Đồng ý, sức khỏe con người là vốn quý nhưng ít ai ngờ rằng, thứ đắt giá nhất trên thế gian này lại chính là lòng tin, nó có thể mất hàng năm để có được, nhưng nó cũng sẽ bị đánh mất chỉ trong vài giây. Steve Jobs từng nói “Đôi khi cuộc đời sẽ ném gạch vào đầu bạn. Đừng đánh mất niềm tin”. Ngược dòng lịch sử, trong thời gian ở hang Pác Bó, Hồ Chí Minh đã tiên đoán cách mạng sẽ thành công vào năm 1945: “Trong 5 năm nữa (tính từ 1941) cách mạng sẽ thành công, điều chúng ta mong đợi sẽ tỏa sáng”. Niềm tin sắt đá đó đã giúp Đại tướng Võ Nguyên Giáp và các đồng chí có thêm niềm tin vào tương lai.

Năm 1954, Chủ tịch Hồ Chí Minh và Đại tướng Võ Nguyên Giáp bàn kế hoạch tác chiến chiến dịch Điện Biên Phủ. Trước khi đại tướng lên đường, Chủ tịch hỏi:

– “Chú đi xa như vậy chỉ đạo chiến trường có gì trở ngại?”

Đại tướng trả lời:

– “Thưa Bác! Chỉ trở ngại là ở xa, khi có vấn đề quan trọng khó xin ý kiến của Bác và Bộ Chính trị”.

Chủ tịch Hồ Chí Minh nói:

– “Tướng quân tại ngoại, trao cho chú toàn quyền quyết định rồi báo cáo sau”.

Đó chính là bài học giá trị về niềm tin. Có niềm tin mà Bác Hồ đã trao, Đại tướng lấy đó làm cơ sở để hành động. Cuối cùng, Việt Nam đã làm nên chiến thắng Điện Biên Phủ chấn động địa cầu.

Lòng tin chiến lược là gì?

Ngẫm từ chiến lược, “chiến lược” ở đây đơn giản là những bước đi có tính toán. Mỗi quốc gia đều có những mục tiêu riêng, các mục tiêu này có thể không ăn khớp, thậm chí mâu thuẫn với nhau. Mỗi hành động của một quốc gia có thể tạo ra phản ứng tích cực hay tiêu cực từ quốc gia khác. Do đó, cần phải tính tới phản ứng của các nước khác trước khi có những bước đi tiếp theo trong mọi vấn đề. Chiến lược chính là tập hợp những bước đi có tính đến phản ứng của các đối tác xung quanh.

Trên thực tế khái niệm “Lòng tin chiến lược” không mới nhưng đây là lần đầu tiên được Thủ tướng Việt Nam đưa ra trên diễn đàn quốc tế, nên có thể hiểu đó là sự tin cậy lẫn nhau trong hợp tác (song phương, đa phương) mang tính chiến lược giữa các quốc gia. “Lòng tin” có ý nghĩa quyết định đối với quan hệ hợp tác giữa các quốc gia. Quan hệ giữa các nước chỉ có thể đi vào chiều sâu và phát triển bền vững khi có lòng tin với nhau.

Có lẽ đó cũng chính là cốt lõi của câu thành ngữ “mất niềm tin là mất tất cả” mà Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đã nhấn mạnh “Lòng tin là khởi nguồn của mọi quan hệ hữu nghị, hợp tác. Là liều thuốc hiệu nghiệm để ngăn ngừa những toan tính có thể gây ra nguy cơ xung đột. Muốn có hòa bình, phát triển, thịnh vượng thì phải tăng cường xây dựng và củng cố lòng tin chiến lược”.

Tại Đối thoại Shangri-La 12, có rất nhiều tập đoàn lớn “tham dự”, trong đó có cả những cái tên gắn với việc sản xuất vũ khí như Lockeed Martin. Sự hiện diện của họ ắt hẳn có ý đồ riêng, vì lẽ nếu không có lòng tin giữa các nước với nhau thì sẽ dễ phát sinh những lợi ích cá nhân, dẫn đến việc trang bị vũ khí và chiến tranh chỉ còn là chuyện sớm muộn?! Tuy nhiên, một khi các bên thật sự xây dựng được “lòng tin chiến lược” thì các đơn đặt hàng gửi đến các nhà sản xuất vũ khí sẽ thưa dần? Và thay vì “ngoại giao pháo hạm” thì các nước sẽ xích lại gần nhau hơn!

Tuy nhiên, xây dựng lòng tin là một quá trình rất đỗi gian nan. Nếu một bên có lời nói không đi đôi với việc làm, chỉ biết đến lợi ích của mình mà “quên” đi lợi ích của người khác thì khó có thể nói đến xây dựng lòng tin chiến lược.

Nói như Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng: “Lòng tin cần được nâng niu, vun đắp không ngừng bằng những hành động cụ thể, nhất quán, phù hợp với chuẩn mực chung và với thái độ chân thành”. Lòng tin chiến lược đang là vấn đề cốt lõi đảm bảo hòa bình, hợp tác và thịnh vượng của châu Á – Thái Bình Dương hôm nay và cả mai sau.

    Đăng ký ngay


    Chat Zalo Messenger 0987238844